Introducción
José M. de la Torre Hernández
Presidente del Comité Científico del Congreso. Vicepresidente de la SEC
Comités ejecutivo, organizador y científico
Comité de selección de comunicaciones
Listado completo de comunicaciones
Índice de autores
Introducción y objetivos: La terapia de resincronización cardiaca (TRC) es una opción terapéutica para pacientes con insuficiencia cardiaca, disfunción sistólica y QRS ancho. La estimulación fisiológica del área de rama izquierda (RI) ha surgido como alternativa prometedora a la TRC clásica desde seno coronario. Evaluamos su eficacia en cuanto a estrechamiento de QRS, disminución de NT-proBNP y mejorías en fracción de eyección (FEVI) y volumen telediastólico de ventrículo izquierdo (VTDVI). Adicionalmente se analizaron predictores de mayor estrechamiento del QRS.
Métodos: Analizamos retrospectivamente a todos los pacientes a los que se les implantó en nuestro centro un dispositivo resincronizador con electrodo en rama izquierda como alternativa a la TRC convencional en seno coronario. Excluimos a los pacientes con QRS basal estrecho e indicación de TRC por bradiarritmia con disfunción ventricular.
Resultados: Incluimos 77 pacientes entre enero de 2021 y julio de 2024. El 63,6% eran varones con una edad media de 74 años. Las características clínicas, comorbilidades y resultados tras el implante se describen en la tabla. Los cambios pre y posimplante de QRS (165,87 ms ± 20,62 frente a 128,79 ms ± 19,05); FEVI (28,79% ± 7,9 frente a 42,35% ± 11,38); VTDVI (158,40 ml ± 48,39 frente a 123,965 ml ± 50,16) y NT-proBNP (5.444 pg/ml ± 8.165 frente a 2.390 pg/ml ± 4.459) fueron todos estadísticamente significativos. La presencia de un QRS basal > 160 ms se relacionó con un mayor estrechamiento de QRS posimplante con una diferencia de estrechamiento de 10,55 ms (IC95%: 18,35-2,76 ms, p = 0,008) con respecto a los que partían de un QRS basal < 160 ms. En el subgrupo de pacientes con cardiopatía isquémica se observó una tendencia a presentar peor respuesta, observándose un QRS estimulado 10,76 ms más ancho (IC95%: -0,16 ms ± 21,68 p = 0,054) con respecto a los pacientes sin cardiopatía isquémica. Tanto el sexo femenino como la presencia de fibrilación auricular no asociaron diferencias en cuanto a la respuesta a la estimulación en rama izquierda.
|
Características clínicas, y parámetros pre y posimplante |
|
|
n |
77 |
|
Edad (años ± DE) |
74,52 ± 9,78 |
|
Varones n (%) |
49 (63,6) |
|
HTA n (%) |
68 (88,3) |
|
DM n (%) |
36 (46,8) |
|
DLP n (%) |
62 (80,5) |
|
FA n (%) |
32 (41,6) |
|
Cardiopatía isquémica n (%) |
16 (20,8) |
|
FEVI basal (%) (media ± DE) |
28,79 ± 7,9 |
|
FEVI posimplante (%) (media ± DE) |
42,35 ± 11,38 |
|
QRS basal (ms) (media ± DE) |
165,87 ± 20,62 |
|
QRS estimulado (ms) (media ± DE) |
128,79 ± 19,05 |
|
VTDVI basal (ml) (media ± DE) |
158,40 ± 48,39 |
|
VTDVI posimplante (ml) (media ± DE) |
123,96 ± 50,16 |
|
NT-proBNP basal (pg/ml) (media ± DE) |
5.444,94 ± 8.165,99 |
|
NT-proBNP posimplante (pg/ml) (media ± DE) |
2.390,81 ± 4.459,79 |
|
HTA: hipertensión arterial; DM: diabetes mellitus; DLP: dislipemia; FA: fibrilación auricular; FEVI: fracción de eyección de ventrículo izquierdo; VTDVI: volumen telediastólico de ventrículo izquierdo. |
Conclusiones: La estimulación fisiológica es una alternativa eficaz como terapia de resincronización cardiaca, logrando un estrechamiento significativo del QRS, mejoría de FEVI, VTDVI y disminución de niveles de NT proBNP. La presencia de un QRS basal > 160 ms así como la ausencia de cardiopatía isquémica podrían ser factores predictores de una mayor respuesta.